Υπάρχουν στιγμές που η πραγματικότητα δεν επιτρέπει άλλες ωραιοποιήσεις. Η συνέντευξη του αντιπεριφερειάρχη Πολιτικής Προστασίας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κώστα Βενετίδη, στην ηλεκτρονική σελίδα της εφημερίδας «Έθνος» ήταν μία από αυτές τις στιγμές.
Με λόγια καθαρά και χωρίς υπεκφυγές, ο κ. Βενετίδης περιέγραψε μια κατάσταση που δεν αφορά μόνο αριθμούς και απογραφές, αλλά το ίδιο το μέλλον μιας ολόκληρης περιοχής. Ο Έβρος αδειάζει. Τα χωριά ερημώνουν. Οι νέοι φεύγουν. Και το δημογραφικό πρόβλημα έχει πλέον μετατραπεί σε μια πραγματική απειλή.
Η επισήμανσή του ότι το 70% των χωριών έχει σχεδόν ερημώσει δεν είναι μια υπερβολή, αλλά η εικόνα μιας καθημερινότητας που βιώνουν οι κάτοικοι της περιοχής. Χωριά με ελάχιστους κατοίκους, ηλικιωμένους ανθρώπους που μένουν πίσω, σχολεία που αντιμετωπίζουν την έλλειψη παιδιών και μια κοινωνία που χρόνο με τον χρόνο μικραίνει.
Ιδιαίτερα χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του Δήμου Ορεστιάδας, όπου μέσα σε μία δεκαετία χάθηκαν περισσότεροι από 6.000 κάτοικοι. Όταν σε μια περιοχή φτάνουμε στο σημείο τα παιδιά των νηπιαγωγείων να είναι τόσο λίγα, ώστε να αποτυπώνεται ξεκάθαρα η δημογραφική κατάρρευση, τότε δεν μιλάμε απλώς για ένα πρόβλημα. Μιλάμε για ένα προειδοποιητικό σήμα κινδύνου.
Σωστά ο κ. Βενετίδης υπογραμμίζει πως η μείωση του πληθυσμού στον Έβρο έχει διαφορετική βαρύτητα. Δεν πρόκειται για μια οποιαδήποτε περιοχή. Πρόκειται για έναν ακριτικό νομό, στα σύνορα της χώρας, όπου η παρουσία ανθρώπων δεν είναι μόνο θέμα οικονομίας και κοινωνικής ζωής, αλλά ζήτημα στρατηγικής σημασίας.
Η φράση του ότι η δημογραφική βόμβα «έχει ήδη σκάσει» αποτυπώνει μια αλήθεια που για χρόνια πολλοί απέφευγαν να αντιμετωπίσουν. Δεν γίνεται να μιλάμε για ανάπτυξη όταν δεν υπάρχουν άνθρωποι να κρατήσουν ζωντανές τις τοπικές κοινωνίες. Δεν γίνεται να ζητάμε επενδύσεις όταν δεν υπάρχει εργατικό δυναμικό, καταναλωτικό κοινό και προοπτική για τις νέες γενιές.
Εξίσου σημαντική είναι και η αναφορά του στην απουσία μιας πραγματικής εθνικής στρατηγικής. Οι αποσπασματικές κινήσεις και τα προσωρινά μέτρα δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν ένα πρόβλημα δεκαετιών. Η εγκατάσταση ανθρώπων σε μια περιοχή δεν μπορεί να γίνει μόνο με οικονομικά κίνητρα. Χρειάζονται δουλειές, υποδομές, ασφάλεια, προοπτική και ένα σχέδιο που θα κάνει έναν νέο άνθρωπο να επιλέξει να μείνει ή να επιστρέψει.
Ο αντιπεριφερειάρχης έθεσε το ζήτημα στη σωστή του διάσταση. Πρώτα πρέπει να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις και μετά να ζητηθεί από τους ανθρώπους να επιστρέψουν. Διαφορετικά, οποιαδήποτε παρέμβαση θα παραμένει ένα προσωρινό «μπάλωμα» σε ένα βαθύτερο πρόβλημα.
Η περίπτωση της Αλεξανδρούπολης δείχνει ότι η αντίστροφη πορεία είναι δυνατή όταν υπάρχουν υποδομές, επενδύσεις και ευκαιρίες. Εκεί όπου υπάρχει ανάπτυξη, υπάρχει και πληθυσμιακή κίνηση. Το ζητούμενο είναι αυτή η δυναμική να επεκταθεί σε ολόκληρο τον Έβρο.
Η φωνή του Κώστα Βενετίδη δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως μια ακόμη τοπική διαπίστωση. Είναι μια προειδοποίηση που αφορά το σύνολο της χώρας. Γιατί ένας τόπος χωρίς ανθρώπους δεν μπορεί να έχει μέλλον.
Ο κώδωνας κινδύνου έχει χτυπήσει. Το ζήτημα πλέον δεν είναι αν υπάρχει πρόβλημα. Το ζήτημα είναι αν θα υπάρξει η βούληση να αντιμετωπιστεί.
Η ΓΑΤΑ ΤΟΥ ΕΒΡΟΥ
