Εδώ και δεκαετίες, το ΠΑΚΟΕ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την εγκληματική αδιαφορία απέναντι στη διαχείριση των φυσικών πόρων της χώρας. Στον Έβρο, η πραγματικότητα έχει πλέον ξεπεράσει κάθε όριο λογικής. Άλλοτε ο ποταμός στεγνώνει και οι αγρότες κοιτούν τον ξερό κάμπο απελπισμένοι και άλλοτε μετατρέπεται σε ορμητικό χείμαρρο που πνίγει καλλιέργειες, σπίτια και περιουσίες.
Απόλυτη ξηρασία το καλοκαίρι – καταστροφικές πλημμύρες τον χειμώνα. Ένα σοκαριστικό εκκρεμές που επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, όχι λόγω «κακοκαιρίας», αλλά λόγω κρατικής ανικανότητας και έλλειψης σχεδιασμού.
Εκατοντάδες εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού χάνονται στη θάλασσα, την ίδια στιγμή που η αγροτική παραγωγή διψά. Και ενώ η τοπική κοινωνία πληρώνει το τίμημα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος τι έχει κάνει πραγματικά για να σταματήσει αυτόν τον φαύλο κύκλο; Πού είναι τα έργα αποθήκευσης, οι ταμιευτήρες, ο στοιχειώδης σχεδιασμός;
Το ΠΑΚΟΕ δεν πρόκειται να σιωπήσει. Θα συνεχίσει να αποκαλύπτει, να τεκμηριώνει και να καταγγέλλει μια κατάσταση που δεν αποτελεί φυσικό φαινόμενο, αλλά πολιτική αποτυχία με σοβαρές συνέπειες για το περιβάλλον, την αγροτική οικονομία και το μέλλον της περιοχής.
Χειμώνας με υπερβολικό νερό, καλοκαίρι χωρίς σταγόνα
Η εικόνα στον Έβρο αποτυπώνει μια επικίνδυνη αντίφαση: λίγους μήνες μετά την έντονη ξηρασία που άφησε την κοίτη του ποταμού σχεδόν στεγνή, ο φετινός χειμώνας έφερε έντονες βροχοπτώσεις και εκτεταμένες πλημμύρες. Καλλιέργειες που το καλοκαίρι έμειναν απότιστες, τώρα βρέθηκαν βυθισμένες στο νερό, ενώ τεράστιοι όγκοι κατέληξαν ανεκμετάλλευτοι στη θάλασσα.
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τα καιρικά φαινόμενα, αλλά κυρίως την απουσία υποδομών αποθήκευσης και ορθολογικής διαχείρισης, με αποτέλεσμα το νερό να χάνεται όταν περισσεύει και να λείπει όταν είναι απαραίτητο.
Τα στοιχεία που προκαλούν ανησυχία
Κατά το υδρολογικό έτος 2025–2026 και ειδικότερα στο διάστημα από 1 Σεπτεμβρίου 2025 έως 31 Ιανουαρίου 2026, καταγράφηκε συνολική αθροιστική βροχόπτωση 582 χιλιοστών (mm).
Μέσω του Ερυθροποτάμου, στον ποταμό Έβρο μεταφέρθηκαν 703.249.500 κυβικά μέτρα νερού – ποσότητα που τελικά κατέληξε στη θάλασσα χωρίς να αξιοποιηθεί.
Το συγκεκριμένο πεντάμηνο χαρακτηρίζεται ως το δεύτερο πιο βροχερό των τελευταίων 16 ετών, με βάση τα διαθέσιμα μετεωρολογικά δεδομένα. Παρά τη σπάνια αυτή υδρολογική «ευκαιρία», δεν υπήρξε δυνατότητα συγκράτησης ούτε μέρους των υδάτων.
Πλημμυρισμένες εκτάσεις και ζημιές στις καλλιέργειες
Στην περιοχή του Διδυμότειχου, η στάθμη των ποταμών Ερυθροποτάμου, Άρδα και Έβρου αυξήθηκε απότομα. Τα αναχώματα υπέστησαν ρήγματα και μεγάλα τμήματα του κάμπου, καθώς και γειτονικοί οικισμοί, πλημμύρισαν.
Χωράφια με σιτηρά παρέμειναν για ημέρες κάτω από το νερό, ενώ οι χείμαρροι μετέφεραν άμμο και φερτά υλικά, προκαλώντας όχι μόνο απώλεια της φετινής παραγωγής αλλά και υποβάθμιση της γονιμότητας του εδάφους. Οι επιπτώσεις δεν είναι προσωρινές, καθώς η αλλοίωση του εδάφους επηρεάζει και τις επόμενες καλλιεργητικές περιόδους.
Παρόμοια εικόνα παρατηρείται και ευρύτερα στον αγροτικό χώρο της Αλεξανδρούπολη, όπου οι αγρότες βιώνουν τον ίδιο φαύλο κύκλο: πλημμύρα τον χειμώνα, έλλειψη νερού το καλοκαίρι.
Απουσία υποδομών αποθήκευσης
Παρά τους επαναλαμβανόμενους κινδύνους, η περιοχή δεν διαθέτει επαρκή φράγματα ή ταμιευτήρες για τη συγκράτηση και αξιοποίηση των υδάτων. Έργα αποκατάστασης υφιστάμενων υποδομών προχωρούν με αργούς ρυθμούς, ενώ διαδικασίες ελέγχου και εγκρίσεων καθυστερούν την ουσιαστική λειτουργία τους.
Η έλλειψη αποθηκευτικών χώρων σημαίνει ότι ακόμη και σε περιόδους αυξημένων βροχοπτώσεων δεν υπάρχει δυνατότητα εξοικονόμησης νερού για τις ανάγκες άρδευσης της θερινής περιόδου. Έτσι, εκατοντάδες εκατομμύρια κυβικά μέτρα χάνονται, την ίδια στιγμή που οι καλλιέργειες κινδυνεύουν με ξηρασία.
Διασυνοριακές ανισότητες
Την ίδια ώρα, στην απέναντι πλευρά των συνόρων, στην Τουρκία, έχουν κατασκευαστεί ταμιευτήρες που επιτρέπουν τη διατήρηση επαρκών αποθεμάτων νερού. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, ακόμη και χωρίς επιπλέον βροχοπτώσεις μέχρι το καλοκαίρι, εξασφαλίζεται η άρδευση των καλλιεργειών μέχρι το τέλος της αρδευτικής περιόδου, χωρίς να απαιτείται αξιοποίηση των ροών του ποταμού.
Η σύγκριση αναδεικνύει το μέγεθος του προβλήματος σχεδιασμού και προετοιμασίας στην ελληνική πλευρά, όπου η απουσία έργων οδηγεί σε συνεχή απώλεια ενός πολύτιμου φυσικού πόρου.
Ένας φαύλος κύκλος που επαναλαμβάνεται
Το φαινόμενο επαναλαμβάνεται σχεδόν κάθε χρόνο:
τον χειμώνα, πλημμύρες και καταστροφές
το καλοκαίρι, αγωνία για επαρκές νερό άρδευσης.
Ο ποταμός που θα μπορούσε να αποτελέσει πηγή ζωής και ανάπτυξης για τον πρωτογενή τομέα μετατρέπεται σε αιτία αβεβαιότητας και ζημιών. Η απώλεια 703 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων μέσα σε λίγους μήνες αποτελεί σαφή ένδειξη ότι το πρόβλημα δεν είναι η ποσότητα νερού, αλλά η διαχείρισή του.
Η κατάσταση στον Έβρο υπογραμμίζει την ανάγκη άμεσου σχεδιασμού, έργων συγκράτησης και βιώσιμης αξιοποίησης των υδάτινων πόρων. Χωρίς υποδομές και πρόληψη, η περιοχή θα συνεχίσει να βιώνει ακραίες εναλλαγές ανάμεσα στην υπερχείλιση και τη λειψυδρία, με σοβαρές συνέπειες για το περιβάλλον, την αγροτική παραγωγή και την τοπική κοινωνία.
Το ΠΑΚΟΕ θα συνεχίσει να αναδεικνύει τεκμηριωμένα τα ζητήματα αυτά, ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν και να διεκδικούν λύσεις που διασφαλίζουν το μέλλον του τόπου και των φυσικών του πόρων.
ΑΠΟ ΤΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΚΟΕ
